Prijs van een architect in België: erelonen en opdrachten

Voor een volledige opdracht vraagt een architect in België meestal tussen 6 en 16 % van de kostprijs van de werken, naargelang het type project. Voor een eenmalig advies reken je op 80 tot 130 € per uur. Zodra een stedenbouwkundige vergunning raakt aan de stabiliteit, het uitzicht of het volume van een gebouw, is zijn tussenkomst vaak verplicht, en net dan ontdekken veel particulieren een post die ze niet gebudgetteerd hadden.

De fasen van een opdracht

Een volledige opdracht valt meestal uiteen in verschillende fasen, die elk een deel van het ereloon vertegenwoordigen. De percentages hieronder zijn ordes van grootte, om over te onderhandelen:

Fase	Inhoud	Gebruikelijk aandeel
Voorontwerp	Schets, gesprek met de klant	10 tot 15 %
Ontwerp	Gedetailleerde plannen, stabiliteit, meetstaat	15 tot 20 %
Stedenbouwkundige vergunning	Volledig dossier, contact met de dienst stedenbouw	10 tot 15 %
Lastenboek	Technische documenten en clausules	8 tot 10 %
Keuze van aannemers	Vergelijking van offertes	5 tot 10 %
Opvolging van de werf	Bezoeken, kwaliteitscontrole	25 tot 35 %
Oplevering	Wegwerken van opmerkingen	5 tot 10 %

De architect stelt vaak een volledige opdracht voor, of een gedeeltelijke als je bepaalde fasen zelf wilt beheren.

Erelonen als percentage van de werf

Het ereloon wordt vaak berekend als percentage van de totale kostprijs van de werken excl. btw. De vorken die we in 2026 zien:

Type project	% van de werf (volledige opdracht)
Eenvoudige nieuwbouwwoning (250 tot 400 k€)	8 tot 12 %
Nieuwbouw in het hogere segment (meer dan 500 k€)	6 tot 9 %
Zware renovatie (150 tot 300 k€)	10 tot 14 %
Zware renovatie met uitbreiding	12 tot 16 %
Klein project zonder vergunning (minder dan 50 k€)	15 tot 20 % of forfait

De Orde van Architecten legt geen barema op: de erelonen zijn vrij onderhandelbaar.

Forfait, percentage of uurtarief?

Het percentage

Voordeel: de architect volgt de werkelijke omvang van het project. Nadeel: hoe duurder de werf, hoe hoger zijn ereloon.

Aan te raden voor: standaardprojecten waarvan de eindkost voorspelbaar is.

Het forfait

Voordeel: het budget voor de architect ligt van bij de start vast. Nadeel: als de werf ingewikkeld wordt, kan de architect geneigd zijn zijn tijd te beperken.

Aan te raden voor: eenvoudige projecten, of klanten die sterk betrokken zijn.

Het uurtarief

Reken op 80 tot 130 €/u in 2026, naargelang de ervaring en de regio. Voordeel: je betaalt de werkelijke tijd. Nadeel: zonder duidelijk kader kan het totaal ontsporen.

Aan te raden voor: een gedeeltelijke of eenmalige opdracht (advies, haalbaarheidsstudie).

Rekenvoorbeelden 2026

De prestaties van een architect vallen onder 21 % btw, ook bij de renovatie van een woning ouder dan 10 jaar. De vier gevallen hieronder zijn illustratieve voorbeelden, berekend met de vorken uit dit artikel.

Voorbeeld 1: nieuwbouwwoning van 280 k€ excl. btw

Volledige opdracht in Brussel, percentage onderhandeld op 9 %.

• Ereloon: 25 200 € excl. btw
• Btw aan 21 %: 5 292 €
• Totaal incl. btw: 30 492 €

Een vaak gebruikt betalingsschema: 30 % bij goedkeuring van het voorontwerp, 30 % bij indiening van de vergunning, 25 % tijdens de werf, 15 % bij de oplevering.

Voorbeeld 2: zware renovatie van 180 k€ excl. btw in Wallonië

Volledige opdracht, percentage onderhandeld op 12 %.

• Ereloon: 21 600 € excl. btw
• Btw aan 21 %: 4 536 €
• Totaal incl. btw: 26 136 €

Voorbeeld 3: uitbreiding van 60 k€ excl. btw in Vlaanderen

Forfait onderhandeld voor een volledige opdracht: 7 200 € excl. btw (12 %).

• Ereloon: 7 200 € excl. btw
• Btw aan 21 %: 1 512 €
• Totaal incl. btw: 8 712 €

Voorbeeld 4: een advies van 4 uur

• Ereloon: 4 × 100 € = 400 € excl. btw
• Btw aan 21 %: 84 €
• Totaal incl. btw: 484 €

Handig om een idee te toetsen zonder een volledig ontwerp te bestellen.

Wanneer is een architect verplicht?

Het principe: een architect is vereist voor vergunningsplichtige werken die raken aan de stabiliteit, het uitzicht of het volume van het gebouw, bijvoorbeeld een nieuwbouw, een uitbreiding, het openmaken van een dragende muur of een zichtbare wijziging van de gevel. De precieze regels, en de vrijstellingen, verschillen van gewest tot gewest.

In de praktijk is een architect meestal niet nodig voor binnenwerken zonder impact op de stabiliteit, een vervanging door hetzelfde of de inrichting van een keuken of badkamer in dezelfde ruimte. Check altijd bij de dienst stedenbouw van je gemeente voor je een werf zonder architect start: werken zonder de vereiste vergunning stellen je bloot aan sancties, tot het herstel in de oorspronkelijke staat.

Hoe kies je een architect?

1. Controleer de inschrijving bij de Orde

Om het beroep van architect in België uit te oefenen, moet je ingeschreven zijn bij de Orde van Architecten. Je kunt dat nagaan via architect.be.

2. Bekijk werven, niet alleen beelden

Vraag om een of twee recente werven te bezoeken, met het akkoord van de klanten. Zo zie je de echte kwaliteit van de opvolging, niet alleen 3D-beelden.

3. Vergelijk meerdere voorstellen

Zoals bij elke werf vergelijk je meerdere voorstellen. De verschillen gaan evenveel over de aanpak (stijl, werkwijze, frequentie van de bezoeken) als over de prijs.

4. Check of het klikt

Jullie werken maandenlang samen. Klikt het niet bij de eerste ontmoeting, dan lijdt het project eronder.

De 5 fouten die je best vermijdt

1. Alleen op prijs kiezen

Een architect die duidelijk goedkoper is dan de anderen, bespaart ergens: minder bezoeken, minder aandacht voor details, minder controle van de aannemers.

2. Afzien van de opvolging van de werf

Verleidelijk om te besparen, en vaak een schijnbesparing. Zonder opvolging ontdek je gebreken pas bij de oplevering, als het laat is.

3. Starten zonder schriftelijk contract

Laat geen opdracht beginnen zonder ondertekend contract dat de fasen, het ereloon en de planning vastlegt.

4. Architect en interieurarchitect verwarren

Voor een project waarvoor de wet een architect vereist, kan alleen een architect die bij de Orde ingeschreven is de vergunningsaanvraag ondertekenen. Controleer de titel voor je tekent.

5. Pas na de ondertekening over de planning praten

Hoeveel werfbezoeken? Welke reactietijd? Wie is bereikbaar bij een dringend probleem? Zijn die punten niet duidelijk voor de ondertekening, dan worden ze het tijdens de werf nog minder.

Een architect vinden op Batizzy

Op Batizzy beschrijf je je project één keer, architecten uit je regio antwoorden, en daarna vergelijk je hun voorstellen naast elkaar. Vakmensen die hun KBO-nummer lieten controleren, dragen een badge; de inschrijving bij de Orde check je op de site van de Orde.

Een architect vinden of onze gids over de prijs van een renovatie per m² lezen.